Adalet Bakanı Akın Gürlek’in yargıda yapay zeka kullanımına yönelik açıklamalarına, Türkiye genelindeki 78 baro ortak bir bildiriyle yanıt verdi. Barolar, yapay zeka destekli uygulamaların savunma hakkını tehdit edebileceği konusunda endişelerini dile getirerek, bu konuda hukuki mücadelelerine devam edeceklerini vurguladılar.
Baroların ortak açıklamasında, yargının temel güvenceleri üzerinde olumsuz etkiler yaratacak her türlü girişime karşı dikkatli olunması gerektiği ifade edildi. Yapay zeka kullanımının, bireylerin hukuki süreçlere erişimini kolaylaştırma amacı taşırken, avukatların rolünü zayıflatacak şekilde uygulanmaması gerektiği belirtildi.
Yapay Zeka ve Savunma Hakkı İlişkisi
Barolar, yazılı açıklamalarında Adalet Bakanı Gürlek’in yapay zeka ile ilgili projelerinin, yargı sisteminin bağımsızlığını tehdit edebileceğini öne sürdü. Savunma hakkı, adil yargılanmanın temel bir parçası olarak kabul ediliyor ve bu hakkın zayıflaması, adalet sistemine olan güveni olumsuz etkileyebilir. Avukatlık Kanunu’na göre, avukatlar kamu hizmeti niteliğinde bir meslek icra etmekte ve bağımsız savunmayı temsil etmektedirler.
Barolar, yargı süreçlerinde avukatların rolünün, etik ilkeler, mesleki sorumluluk ve vicdani muhakeme ile belirlenmesi gerektiğini vurguladı. Yapay zeka uygulamalarının, avukatların sağladığı vicdani değerlendirmeleri ve hak koruma faaliyetlerini ortadan kaldıracak şekilde kullanılmaması gerektiği ifade edildi.
Hukuk Süreçlerinde Teknolojinin Rolü
Baroların açıklamasında, hukuk süreçlerinin sadece teknik veri işleme faaliyetlerinden ibaret olmadığı, aksine somut olaya göre şekillenen vicdani değerlendirmeleri de içerdiği belirtildi. Hak arama hürriyeti ve savunma dokunulmazlığı, anayasal güvenceler olarak kabul edilmekte ve bu hakların algoritmik sınırlara indirgenemeyeceği ifade edilmektedir.
Yapay zeka uygulamalarının, avukatlık mesleğini ikame etmemesi gerektiği üzerinde duruldu. Barolar, avukatların yapay zeka ile değiştirilmesine yönelik girişimlerin, hukukun temel ilkelerine aykırı olduğunu savunuyor. Adaletin sağlanması için yalnızca veri işlemesi ile elde edilen sonuçların yeterli olmadığını, aynı zamanda insanî muhakeme ve vicdani süzgeçten geçmesi gerektiği belirtiliyor.
Baroların Hukuki Mücadelesi
Barolar, açıklamalarında yapay zeka teknolojisinin yargı süreçlerinde bir araç olarak kullanılmasının önemli olduğunu, ancak bu teknolojinin savunma makamını zayıflatacak şekilde kullanılmasına karşı tavır alacaklarını vurguladılar. Savunma makamının yetki alanlarının sorgulanması yerine, bağımsız savunmanın güçlendirilmesi gerektiği ifade edilmektedir.
Barolar, yargılamayı hızlandıracak teknik altyapının geliştirilmesi ve yargının tüm unsurları için fizikî ve hukuki imkanların iyileştirilmesi gerektiğini belirtti. Bu bağlamda, yargının kurucu unsuru olan savunma makamının, teknolojik araçlar gerekçe gösterilerek zayıflatılmasına karşı her türlü hukuki ve kurumsal mücadelelerini sürdürme kararlılığını kamuoyuna duyurdular.
Sonuç ve Beklentiler
Baroların yaptığı bu açıklama, Türkiye’deki hukuk sisteminin geleceği açısından oldukça önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Yapay zeka uygulamalarının, yargı süreçlerini nasıl etkileyeceği ve bu süreçlerde avukatların rolü üzerindeki tartışmaların süreceği öngörülüyor. Baroların bu konudaki duyarlılığı, hukuk sisteminin temel ilkelerinin korunması açısından kritik bir öneme sahip.
Yargıda kalite, bağımsız mahkemeler önünde nitelikli savunma ile hakka en kısa sürede ve en adil şekilde ulaşılmasıyla ölçülmektedir. Bu çerçevede dijitalleşme, yargı süreçlerini destekleyen bir araç olarak konumlandırılmalıdır. Barolar, bu süreçte vatandaşların haklarını koruma konusunda kararlılıklarını sürdürmeye devam edecekler.
💬 Yorumlar (0)