Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) bu hafta, ekonomi ve finans alanında önemli düzenlemeler içeren bir torba kanun teklifini görüşmeye hazırlanıyor. Söz konusu teklif, varlık barışı uygulaması, vergi teşvikleri ve Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) borç yapılandırmasına ilişkin değişiklikleri içeriyor. Özellikle muhalefet partileri, düzenlemenin kara para aklama riskini artırabileceği ve Türkiye’nin uluslararası finans çevrelerinde gri listeye alınma tehlikesiyle karşı karşıya kalabileceğini belirtiyor.
Torba Kanun Teklifinin İçeriği
Teklif, AK Parti tarafından hazırlanarak Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edildi. Varlık barışı uygulamasının genişletilmesi, İstanbul Finans Merkezi’ne yeni vergi avantajları sağlanması, dijital şirketlerin teşvik edilmesi ve SGK borçlarının daha uzun süreli yapılandırılması gibi maddeleri kapsıyor. Varlık barışı düzenlemesi, Türkiye’de sekizinci kez uygulanacak ve son üç yılda Türkiye’de vergi mükellefiyeti bulunmayan kişi ve kuruluşların yurt dışında bulunan döviz, altın ve diğer menkul varlıklarını Türkiye’ye getirip kayıt altına aldırmaları halinde 20 yıl boyunca gelir vergisinden muaf tutmayı öngörüyor.
Düzenleme ile birlikte, belirtilen varlıkların iki ay içinde Türkiye’deki banka veya aracı kurum hesaplarına aktarılması gerekecek. Ayrıca Cumhurbaşkanı’na uygulama süresini uzatma yetkisi de veriliyor. Bu durumda Cumhurbaşkanı, 31 Temmuz 2027 tarihini her defasında altı ayı geçmemek üzere bir yıl kadar uzatabilecek.
Muhalefetin Eleştirileri
Muhalefet partileri, özellikle varlık barışı maddesine yönelik sert eleştiriler yöneltiyor. CHP Milletvekili Cevdet Akay, Plan ve Bütçe Komisyonu görüşmeleri sırasında düzenlemenin yasa dışı sermayeyi teşvik edeceğini savunarak suç örgütü liderlerinin isimlerinin bulunduğu bir liste sundu. Muhalefet temsilcileri, denetim mekanizmalarının yetersiz kalabileceğini ve böyle bir düzenlemenin Türkiye açısından uluslararası finans çevrelerinde risk oluşturabileceğini belirtiyor. Ülkenin gri listeye alınma ihtimali gündeme gelirken, muhalefet, bu durumun Türk ekonomisine olumsuz etkileri olabileceği uyarısında bulunuyor.
Buna ek olarak, muhalefet temsilcileri, düzenlemenin yalnızca yasa dışı faaliyetleri teşvik etmediğini, aynı zamanda Türkiye’nin uluslararası alandaki itibarını da zedeleyebileceğini vurguluyor. Eleştirilerin odağındaki bir diğer konu ise, düzenlemenin denetim ve şeffaflık mekanizmalarının yetersizliğidir. Bu durum, Türkiye’nin uluslararası finans sistemine entegrasyonunu olumsuz etkileyebilir.
İktidarın Savunmaları
İktidar kanadı ise muhalefetin eleştirilerine yanıt vererek, düzenlemenin yasa dışı faaliyetlere kapı açmadığını vurguluyor. Yetkililer, Türkiye’ye getirilecek tüm varlıkların bankacılık sistemi üzerinden kayıt altına alınacağını ve mevcut ceza mevzuatının yürürlükte olmayı sürdüreceğini belirtiyor. Hükümet kaynakları, yastık altında ya da yurt dışında finans sistemi dışında tutulan birikimlerin ekonomiye kazandırılmasının amaçlandığını ifade ediyor.
Ayrıca, döviz, tahvil ve kripto varlıkların kayıtlı sisteme dahil edilmesi hedefleniyor. Bu bağlamda, hükümetin, Türkiye’nin finansal sisteminin güçlendirilmesi ve yabancı yatırımların artırılması için gerekli adımları attığı belirtiliyor. İktidar, varlık barışı düzenlemesinin, Türkiye’nin uluslararası yatırımcılar için daha cazip hale gelmesine yardımcı olacağını savunuyor.
İstanbul Finans Merkezi ve Vergi Avantajları
Torba kanun teklifinin içeriğinde İstanbul Finans Merkezi’nin küresel ölçekte daha cazip hale getirilmesine yönelik düzenlemelere de yer veriliyor. Bu kapsamda, İstanbul Finans Merkezi’nde yürütülen transit ticaret ve yurtdışında gerçekleşen mal alım-satımlarına aracılık eden şirketlerin kazançlarında vergi indirimi uygulanması planlanıyor. Vergi indiriminin yüzde 50’den yüzde 100’e çıkarılması hedefleniyor. Bu düzenleme ile söz konusu kazançlardan kurumlar vergisi alınmaması amaçlanıyor.
Hükümet, özellikle Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimler nedeniyle bölgeden ayrılan uluslararası şirketleri Türkiye’ye çekmeyi hedefliyor. Böylece İstanbul’un finans merkezi olarak uluslararası alanda daha da güçlenmesi bekleniyor.
Dijital Şirketler ve SGK Borç Yapılandırması
Teklifin bir diğer önemli maddesi ise dijital girişimlerin desteklenmesine yönelik düzenlemeler. Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamındaki kuluçka girişimcileri tarafından kurulacak dijital şirketler, kuruluş tarihinden itibaren üç yıl boyunca Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği aidatları ile bazı oda ücretlerinden muaf tutulacak. Bu düzenleme ile teknoloji ve yazılım alanındaki girişimciliğin artırılması hedefleniyor.
Torba kanun teklifinin dikkat çeken diğer bir maddesi de Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) borçları için yapılandırma düzenlemesi. Mevcut uygulamada 36 ay olan tecil ve taksitlendirme süresi 72 aya çıkarılacak. Teminatsız tecil tutarı ise 1 milyon liraya yükseltiliyor. Bu düzenlemeden belediyeler dahil olmak üzere şirketler ve vatandaşlar yararlanabilecek.
TBMM’nin bu hafta gerçekleştireceği görüşmeler, sadece Genel Kurulda değil, komisyonlarda da yoğun bir gündemle geçecek. Dışişleri Komisyonu, Suudi Arabistan ile yenilenebilir enerji projeleri anlaşması başta olmak üzere çeşitli uluslararası anlaşmaların uygun bulunmasına ilişkin teklifleri ele alacak. Dilekçe Komisyonu ile İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu üyelerinden oluşan Karma Komisyon ise çeşitli bakanlık ve kurumlara ait konuları görüşmek üzere toplanacak.
💬 Yorumlar (0)