Son dönemde yapılan araştırmalar, Türkiye’de kadın istihdamının ciddi bir tehlikeyle karşı karşıya olduğunu ortaya koyuyor. Yapılan bir rapora göre, 1.4 milyon kadınla yapılan görüşmeler sonucunda, doğum sonrası işten ayrılan kadınların sayısının artması, ekonomide büyük kayıplara yol açıyor. Bu durum, yüz milyarlarca liralık bir ekonomik kayba neden oluyor ve çözüm gerektiren bir mesele haline geliyor.
Doğum Sonrası İşten Ayrılma Oranı Artıyor
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu tarafından hazırlanan rapora göre, kadınların doğum sonrası işten ayrılma oranları dikkat çekici bir şekilde artış gösteriyor. İlk iki ayda kadınların sadece yüzde 3.7’si işten ayrılırken, bu oran altıncı ayda yüzde 39.9’a ve on ikinci ayda yüzde 56.5’e çıkıyor. Bu veriler, doğum sonrası dönem içerisinde kadınların iş hayatından kopma oranlarının zamanla arttığını gösteriyor.
Bu durumun arkasındaki sebepler arasında, bakım yükünün büyük ölçüde kadınlar üzerinde olması, iş-aile dengesinin kurulamaması ve yetersiz bakım hizmetleri önemli bir yer tutuyor. Kadınların yalnızca yüzde 24,22’sinin ücretsiz izinden faydalandığı belirtiliyor. Ücretsiz izin ve yarı zamanlı çalışma haklarının kısıtlı olması, kadınların iş hayatında kalmalarını zorlaştırıyor.
Ekonomik Kaybın Boyutu ve Vergi Gelirleri
Raporda, doğum sonrası işten ayrılan kadınların geri dönmemesi durumunda, sadece 2016-2024 döneminde 309 bin 581 kadının istihdamda kalması halinde 797 milyar TL prim geliri ve 491 milyar TL vergi geliri elde edilebileceği vurgulanıyor. Bu kayıplar, ekonominin makro boyutunu gözler önüne seriyor ve çözüm üretilmesi gereken bir sorunu işaret ediyor.
İşten ayrılan kadınların yalnızca yüzde 64.33’ünün yeniden kayıtlı istihdama döndüğü ve ortalama dönüş süresinin 13.3 ay olduğu bilgisi dikkat çekiyor. Bunun yanı sıra, kadınların sadece yüzde 15.9’u aynı iş yerine dönebilirken, yüzde 48.2’sinin aynı sektöre ve yüzde 53.1’inin ise aynı mesleğe geri döndüğü görülüyor. Ancak bu dönüşlerde, kadınların ücretlerinde artış yaşanması olası. Dönüş yapamayan kadınlar ise kaybediliyor ve bu durum ekonomik kaybı artırıyor.
İşletme Boyutuna Göre Ayrılma Oranları
Raporda, işletme boyutunun da kadınların işe dönüş oranlarını etkilediği belirtiliyor. Büyük işletmelerde işten ayrılma oranı yaklaşık yüzde 15 civarındayken, küçük işletmelerde bu oran yüzde 43’e kadar çıkabiliyor. Bu durum, kurumsal imkanların ve esnek çalışma şartlarının işte kalmayı etkilediğini bir kez daha ortaya koyuyor.
Özellikle eğitim ve sağlık gibi düzenli çalışma saatlerine sahip alanlarda kadınların işten ayrılma oranı daha düşükken, vardiyalı ve emek yoğun sektörlerde bu oranlar daha yüksek seyrediyor. Bu da sektörler arası farklılıkların, kadın istihdamı üzerindeki etkisini gözler önüne seriyor.
Çözüm Önerileri ve Gelecek Beklentileri
Raporda, kadın istihdamının artırılması ve kayıpların önlenmesi için birçok öneri sunuluyor. Gelir güvencesi, ebeveyn izinleri, bakım sorumluluğunun paylaşımı gibi bütüncül politikaların hayata geçirilmesi gerektiği vurgulanıyor. Ayrıca, yaygın ve uygun maliyetli kreş hizmetlerinin sağlanması, esnek ve güvenceli çalışma modellerinin teşvik edilmesi, işverenlere yönelik desteklerin artırılması gibi adımlar, kadınların işe geri dönüşünü destekleyen önemli tavsiyeler arasında yer alıyor.
Bütün bu veriler ışığında, kadın istihdamının artırılması ve işten ayrılma oranlarının düşürülmesi için daha etkin politikaların hayata geçirilmesi gerekiyor. Aksi takdirde, yüz milyarlarca liralık kayıplar yaşanmaya devam edecek ve bu durum hem ekonomik büyümeyi olumsuz etkileyecek hem de toplumsal cinsiyet eşitliği konusundaki ilerlemeleri sekteye uğratacaktır.
💬 Yorumlar (0)